Maksut Aşkar ile gastronomi

Maksut Aşkar ile gastronomi
SÖYLEŞİ

Maksut Aşkar ile gastronomi



Günsu Özkarar


Maksut AŞKAR Türkiye ile yurtdışı arasında mekik dokurken onu bulmak hiç de kolay olmadı. İçinde olduğu sektörde, yenilikleri takip etmeyi de asla bırakmadan, özgün olanı üretmeye devam ediyor ve ekliyor: “En kötü müşteri şikâyet etmeyen müşteridir.”

Gastronomi Dünyası ile buluşmanızı ve profesyonel anlamda ilk yemek yapmanızı sormak istiyorum.
Profesyonel anlamda yani aşçı olarak ilk yemek pişirmeye başlayalı 14 sene olsa da 28 senedir sektördeyim. Aslında hikâye şöyle: Ortaokulda çok çalışkan bir çocuktum. Meslek Lisesi’nde “Bilgisayar Elektronik” okumaya niyetliydim. Ancak, babamın kuzeni “Turizm” okumamı önerdi ve ben de onu dinledim. Bu kararım 14-15 yaşıma dayanıyor. Hemen arkasından da 16 yaşımdan itibaren stajlar yapmaya ve ekstralarda çalışmaya başladım.

28 senenin ardından şimdi çeşitli çevresel duyarlılık alanlarında da duruş sergileyen bir isimsiniz. Köken.İst’le neler yapmayı planlıyorsunuz?
Açıkçası Köken.İst uzun zamandır hayal ettiğimiz bir oluşumdu. Biz NeoLokal olarak bir ürün tasarlayalım ve bu da farkındalığı arttıran bir ürün olsun istedik. Çünkü ürünü direkt tedarik edebildiğimiz üreticileri de ön plana çıkarmaya ihtiyacımız var. Biz Köken’i bir rol model olarak tasarladık. İsim olarak İst alması İstanbul’da yani İstanbul’dan doğduğu içindir. Hatta belki de Köken’i bir duruş olarak düşünmek ve böyle ifade etmek daha doğru olur. Çünkü Köken’le ilgili bir ürünü NeoLokal de tasarlayabilir, başka bir şef de tasarlayabilir. Burada önemli olan insanları bir araya getiren bir marka olmasını istemiş olmamız.

 

Tüketicinin doğru kaynaklara ulaşması için nelerle destekliyorsunuz?
Bizim yapmak istediğimiz şu: diyelim ki, Köken’in bir ürününü aldınız. Bu ürünün arkasında bir kod oluyor. Burada da ürünün üreticisi ve malzemenin tedarikçisi ile alakalı bilgileri paylaşacağız. Hatta onlarla iletişim yolunu açacağız.

Bugün artık GDO’suz ürünlere ihtiyaç duyuluyor. GDO’suz ürün bulmak ve kullanmak için nasıl bir farkındalık yaratabiliriz?
Aslında burada sorun, farkındalığın olmaması değil. Artık bu konu biliniyor. Ancak günün sonunda kapitalist sistem ve konvansiyonel mekanizma, insanları sağlıklı ürünlere ulaşmalarındansa, her şeyin daha hızlı tüketildiği bir sisteme ikna etmeye çalışıyor. Bu noktada da insanlar alım güçlerine yetecek kadar sağlıklı ürünle karşılaşamıyor. Dolayısıyla bugün domatesin fiyatı tartışılabiliyor. Biz de genç nesile bunların ayrımını sağlıkla yapabilecekleri bir sistem yaratarak, örnek olmaya çalışıyoruz.

Genç kuşağın hepsine ulaşmak mümkün mü? Çok farklı yerden yetişen bir genç kuşak da var çünkü…
Normal olarak tüm genç kuşağa ulaşamazsınız tabii ama sizin etrafınızda dokunabileceğiniz gençlere dokunabilirsiniz. Bunu hedefleyerek, biz de elimizden geleni yapmaya çalışıyoruz.

Bu arada gıda mühendisleri ile de çalışıyor musunuz?
Birebir gıda mühendisi ile çalışmıyoruz ama bir gıda mühendisi danışmanımız var. Bir uzmanla çalışmak çok önemli ve bizim ülkece en büyük eksiğimiz bu. Bir de biz özellikle işlerde, uzmana verdiğimiz değerin para karşılığını vermekte de zorlanıyoruz. Bu yüzden maalesef bu konuda geri kalmış ve düzeltilmesi gereken bir yönetim olduğunu belirtmeliyim.

İstanbul’daki ilk restoranınız nasıl bir rüyanın ürünüydü?
Uzun bir geçmişi var. Eskiden orası Sekiz İstanbul’du. 2007’de otel ve restoranlara danışmanlık yaptığım bir dönemde Alaçatı’da bir mekâna çekim yapmaya gittik. O sırada da Hacımemiş’teki tek bir mekân vardı ve ben oraya hayran kaldım. Sahibi birlikte çalışmayı teklif edince kabul ettim ve üç ay oranın mutfağında şahane vakit geçirdim. Çok sevdiğim bu mekândan döndüğümde, girişimci biri de olduğum için aynı mekânı İstanbul’da açmaya karar verdim. Üstelik herkesin rahatlıkla girip çıkamadığı Beyoğlu’nda biraz karanlık bir sokakta girişmiş oldum bu işe. Benim için çok değişik bir başlangıç olduğunu itiraf etmeliyim.

 

Süreç nasıl ilerledi?
Sırf yemek değil, o dönemin ünlü DJ’lerinin de gelip haftada üç gece müzik yaptıkları bir alan yaptık. İki sene çok başarıyla sürdü. Ben de bu süreçte kendimi bu işi yapabilir miyim konusunda ikna etmiş oldum. Ancak işletme sahibi değişince mekândan ayrılmak zorunda kaldım ve Nu Pera’nın içinde Lilbitz isimli küçük bir mekâna geçtim. Yirmi kişi ile başlayıp yirmi dört kişiye çıkardığımız bir mekândı. Kendi mutfağımı yabancı malzemelerle yaratmaya orada başladım.

Sizin lezzetlerinizi nasıl tanımlayabiliriz?
Başka bir şeyden ilham almanıza gerek kalmadan tasarladığınız yiyecekler olarak tanımlayabilirim sanırım. Başka mutfakların tekniklerini yorumlayıp, kendi malzemelerimi harmanlıyordum. Yeni şeyler tasarlıyordum. Bana göre belki çok kimliği olmayan ama tarzı olan bir işletmeydim. Dışarıdan nasıldım değil, yani bu benim bakış açım.

İlk kez tadım menüsü veren de sizsiniz değil mi?
Evet. Şehirde daha önce yapılmamış bir şeyi yapma derdindeydim ve yenilikçi biri de olduğum için yurtdışında olan bitenleri takipteydim.

Sekiz İstanbul’un mimari olarak da hikâyesi var...
Sekiz İstanbul’un olduğu yer önceden Sekiz diye bir restorandı. Rahmetli Aliye Turagay’ın mekânıydı. Onlar satınca, satın alan, bir buçuk sene tadilata sokuyor ve o restoranı benimle yapmak istiyor. İsminin hikâyesi de anlamlıdır. Otel yedi odalı, burası da sekizinci odası gibi düşünülmüş. Ama sonradan inşaat yenileniyor ve iki kat daha çıkılıyor. Böyle de bir mekânsal dönüşüm. Sekiz isminden Sekiz İstanbul’a dönüşmesi bu kent mimarisi sonucu yani.

Sekiz İstanbul’un bir sene sonra Neolokal’e dönüşmesi sizin mimariniz değil mi?
E tabi. Bir senede müşterilerin güvenini kazandık ve organik bir dönüşüme hazırlanmış olduk.

Müşteriler ne bekliyor en çok?
Şunu unutmamak gerek: En iyi müşteri şikâyet eden müşteridir. Başınıza gelebilecek en kötü şey memnuniyetsizliğini dile getirmeyen müşteridir. Misafirlerinizin ne hissettiğini onlar işletmedeyken keşfedebilmeniz gerekir. Bu bir servettir. Bu da onlarla doğru iletişimde olmanızdan geçer. Biz de bu bir sene buna çalıştık.

Siz kimlerle çalışmayı tercih ediyorsunuz?
Bu, yıllar içinde tabii ki gelişti ama şu an Neolokal için konuşmam gerekirse, aileye bir bireyi alıyor gibi hissediyorum. Bu da öyle kolay değil. Cv ile değil de, bizde daha önceden de staj yapan arkadaşlarımızı gerekli pozisyonlara alarak, bu ekip ruhunu yaratmayı hedefliyoruz.

Aşçı yetiştiriyorsunuz yani. Akademiye nasıl bakıyorsunuz?
Çok önemsiyorum. Toplumun en küçük çekirdeği ailede başlayan eğitim size verilmediyse sonradan tekrar o eğitimin alınması gerekiyor. Çünkü biz işletmelerde de büyük bir şehirde aileyi yaşatmaya çalışıyoruz ve buna ayak uydurup, uygun davranabilmek doğru eğitimden geçiyor.

Asıl hedefi nedir Maksut Aşkar’ın?
Benim için iyi birer rol modeli olabilmek çok önemli. Dünyanın en büyük restoranı olmak gibi bir derdim yok ama benimle çalışıp sonradan başarılı olmuş şeflere yol açmak manevi açıdan daha büyük derdim.

Son derece girişimci biri olarak yeni girişimcilere ne tavsiye edersiniz?
Ben çok iyi bir örnek değilim, hatta aptal bir girişimciydim. Ama girişimci olmanın özünde cesaret var, o sebeple cesur olsunlar. İçinde buldukları dönemin koşullarına en uygun olacak şekilde harekete geçsinler.

Pandemide sudan başınızı yepyeni uygulamalarla çıkardınız…
Evet, özellikle Foxy’de çalışanlarımız işi bırakmasın diye Fuddy gibi servisleri kullanarak, sistemi değiştirmeye ve bu bahsettiğiniz alternatif çözüm ortaklıklarını denemeye çalıştık. Ama Neolokal’de paket servisini kendi bildiğimiz yöntemle yaptık. Günde maksimum yirmi kişiye servis vereceğiz diyerek işin içinden başarıyla çıktık.

Son olarak NFT yaratıcılığınızda neler oluyor?
Kripto dünyası ile herkes gibi ben de ilgileniyorum. Orkun Bulut’un kurduğu bu sistemde non fungible token’ın gastronomi yan etkisini yaratmak ve bunu da bir deneyimle birleştirmek istedik. Beş tarifimizi satışa sunduk. Siz bunları satın aldığınız zaman beraberinde hem bu izlediğiniz tarifi satın almış, hem de benimle bir gün mutfakta olma deneyimini yakalamış oluyorsunuz.

Siz de kendinizi bu yolla mutfaktan çıkarıp, eğitmen kimliğe almış oluyorsunuz galiba…
Evet. Ama bir yandan da bunun şöyle bir zorluğu var. Edindiğiniz bu deneyimi kripto dünyasında deneyimlediğiniz için tekrar satabilme şansınız yok. Tamamen non fungible yani.

Ne kadar çok şey öğrendik sayenizde. Bu keyifli röportaj için teşekkür ederim.